Niçin “İslâm’ın şartı beştir.” denilmiştir? Bu söz İslâm’ı sınırlıyor. Oysa, İslâm’ın şartları çoktur. Çocuklarımıza böyle öğretiyoruz.


İslâm’ın şartları çoktur; doğru... Farzları çoktur ve onların hepsini yapmamız lâzım! Yalnız, Peygamber SAS Efendimiz’in hadis-i şerifi vardır bu hususta:[2]

 

بُنِيَ اْلإِسْلاَمُ عَلٰى خَمْسٍ:  شَهَادَةِ أَنْ لاَ إلٰهَ  إِلاَّ اللهُ، وَ أَنَّ مُحَمَّدًا

 

رَسُولُ اللهِ، وَإِقَامِ الصَّلاَةِ، وَإِيتَاءِ الزَّكَاةِ، وَحَجِّ الْبَيْتِ، وَصَوْمِ رَمَضَانَ

 

 (خ. حم. ق. ت. ن. عن ابن عمر)

 

(Büniye’l-islâmü alâ hamsin) “İslâm, beş temel esas üzerine bina olunmuştur.” diyor. Daha başka şeyler de var fikrini de taşıyor zâten bu ifade... Ama, “Çok önemli beş şey üzerine dayanmaktadır.” demiş oluyor:

1. (Şehâdeti en lâ ilâhe illa’llàh, ve enne muhammeden rasûlü’llàh) “Allah’tan başka ilâh olmadığına ve Hazret-i Muhammed SAS’in Allah’ın rasûlü olduğuna şehadet etmek.”

2. (Ve ikàmi’s-salâti) “Namaz kılmak.”

3. (Ve îtâi’z-zekâti) “Zekât vermek.”

4. (Ve hacci’l-beyti) “Beytullah’ı haccetmek.”

5. (Ve savmi ramedàn) “Ramazan’da oruç tutmak.”

 

Peygamber Efendimiz’in öğretim metodunu bilmek lâzım! Peygamber Efendimiz, farzların hepsini bir oturuşta sıralamazdı. Al sana 54 tane farz: Tıkır tıkır, tıkır tıkır... Kim hatırında tutacak? Kâğıt kalem yok o devirde... Sonra ümmî adamlar...

Meselâ, bugün Yirminci Yüzyıl’da bile, adam bana geliyor da bir Elemneşrahleke Sûresi’ni ezberleyemiyor. Ezberleyemiyorum diyor. Beş satır, altı ayet sûreyi ezberleyemiyor.

O bakımdan, Peygamber Efendimiz herkesin anlayabileceği bir dilden konuşurdu. Bazen ifadesini üç defa tekrar ederdi ki, hatırda kalsın diye... Yerine ve karşısındaki şahsın anlayışına göre hitap ederdi.

 

Bu hadis-i şerif sahihtir. İslâm beş esas üzerine bina edilmiştir ama, bu söz tahsis için söylenmemiştir. Yâni, “Bu beş şey İslâm’dır, başkası İslâm değildir.” mânasına değil. “Bunlar çok önemlidir, bilhassa bunlara dayanır.” demek...

“Namaz kılmazsa bir insan, çok kötü bir iş yapıyor... Oruç tutmazsa, çok büyük eksikliği var... Zekât vermezse, çok büyük eksikliği var...” mânâsına geliyor. Yoksa, başka farzlar yok mânâsına değil... İslâm’ın birçok emirleri var... İslâm’ı böyle öğretelim!

Yine eğitim maksadıyla, 32 farz demişler, kitaplara, kâğıtlara basmışlardır. Evlerin duvarlarına levha edip asmışızdır. 54 farz denmiştir, şerhleri yapılmıştır. Tabii, 54 tane de değildir farzlar, daha da fazladır ama, başlıcaları demek oluyor.

Bunu böylece bilin, çocuklarınıza da böyle öğretin! “İslâm sadece şundan ibaret!” gibi bir yanlış kanaate düşmemelerini sağlayın!

Prof. Dr. Mahmud Es’ad COŞAN

[2] Buhàrî, Sahih, c.I, s.11, no:7; Müslim, Sahîh, c.I, s.103, no:21; Tirmizî, Sünen, c.IX, s.190, no:2534; Neseî, Sünen, c.XV, s.193, no:4915; Ahmed ibn-i Hanbel, Müsned, c.II,s.120, no:6015; İbn-i Hibbân, Sahîh, c.I, s.374, no:158; Taberânî, Mu’cemü’l-Kebîr, c.XII, s.412, no:13518; Beyhakî, Şuabü’l-İman, c.III, s.427, no:3972; İbn-i Huzeyme, Sahîh, c.I, s.159, no:308; Ebû Ya’lâ, Müsned, c.X, s.164, no:5788; Hamîdî, Müsned, c.II, s.308, no:703; Abd ibn-i Humeyd, Müsned, c.I, s.261, no:823; İbn-i Asâkir, Mu’cem, c.I, s.92, no:166; Abdullah ibn-i Ömer RA’dan.

Kenzü’l-Ummâl, c.I, s.27, no:21; Câmiü’l-Ehàdîs, c.XI, s.139, no:10426.